Parafia Kobylany p.w. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

Akty Grodzkie Ziemskie z 1466 roku wspominają o proboszczu Mikołaju, co oznacza, że w Kobylanach był już wtedy kościół. Długosz w Księdze uposażeń nie opisuje tych Kobylan pomiędzy kościołami parafialnymi, ale dwa razy wspomina o Kobylanach. posiadających kościół parafialny, a raz o wsi Głojsce "w parafii Kobylany", należącej do uposażenia kantora św. Floriana w Krakowie.

Tutaj duszpasterzował wspomniany wcześniej ks. Mikołaj z Jadownik. Jakie było uposażenie proboszcza w Kobylanach, niewiadomo. W każdym razie parafia nie wyróżniała się majątkiem, skoro Długosz zapomniał o niej lub świadomie ją pominął, opisując kościoły parafialne w diecezji krakowskiej. Z czasem jednak warunki materialne Mikołaja zapewne się poprawiły, świadczy o tym fakt, że posiadał zbiór ksiąg, oraz że stać go było aby dla niego książkę przepisano. W roku 1466 nazajutrz po św. Katarzynie ks. Stanisław z Wydzic, (par. Mikluszyce), kończy przepisywać dla niego Dekretały Grzegorza IX, dodając taki dopisek po łacinie: "Dzieło to ukończone zostało nazajutrz po św. Katarzynie w Kobylanach rękami Stanisława, kapłana z Wydzic, w roku pańskim 1466 dla Mikołaja podówczas plebana tamże, pochodzenia z Jadownik, w czasie zarazy i tegoż roku zawarto pokój między królem Polski Kazimierzem i mistrzem Ludwikiem, enerałem Prus".

Kim był ów ksiądz Stanisław z Wydzic i co robił w Kobylanach? Najprostsze przypuszczenie, że był tutaj gościem lub wikarym. Z rozrastającej się z czasem biblioteczki plebana Mikołaja znamy: „Homilie na Ezechiela” „Homilie na Ewangelie” papieża Grzegorza, „O Dobru Najwyższym” Izydora z Sewilli, „Kazania” Piotra de Palude, „Postyllę” Wilhelma z Paryża, „Życie Chrystusa i Dekretały”. Jeżeli nawet nic ponad te księgi w zbiorze ks. Mikołaja nie znajdowało się, to i tak świadczy on dobrze o poziomie umysłowym szarego księdza parafialnego, zajmującego skromne stanowisko proboszcza w podgórskiej wiosce.

W 1551 parafia płaci 2 skojce świętopietrza. Na tutejszej parafii silne piętno odcisnęła reformacja. W XVI w. za sprawą Męcinskich, którzy przeszli na kalwinizm, Kobylany stały się ważnym ośrodkiem reformacji na Podkarpaciu. Na zbór zamieniono miejscowy kościół, co ułatwił fakt przejścia na kalwinizm tutejszego plebana Jakuba. On, a wcześniej Jakub Bzicki, uczestniczyli w synodach kalwińskich w Pińczowie i Włodzisławiu. Trwały jednak spory między plebanami. Po zbezczeszczeniu kościoła ok. 1620 roku, zbór przeniesiono do dworu, a następnie wzniesiono kamienny zbór, tzw. murowaniec. W 1658 roku na Kobylany najechał Pieniążek, dokonując dewastacji w kościele. W Kobylanach działali kaznodzieje i pasterze kalwińscy, m.in. Paweł Ryzer i Paweł Petroselin. Blisko 160 lat trwał spór między dworem, a plebanami. Kalwinizm upadł dopiero po 1720 roku.

Obecny kościół został wybudowany w 1775 roku w miejsce starego. Fundatorką tego kościoła była Marianna Ponińska zd. Kalinowska. Budynek został orientowany, jednonawowy z prostokątnym prezbiterium zamkniętym trójbocznie i szerszą nawą. Od zachodu trójkondygnacyjna wieża na rzucie kwadratu, odbudowana w 1948r. W prezbiterium i nawie sklepienie żaglaste na gurtach, w zakrystii krzyżowo kolebkowe. Na zewnątrz elewacje są gładkie, zwieńczone profilowanym gzymsem. Bogate wyposażenie tego kościoła posiada cechy barokowe. W 1857r. świątynia została konsekrowana.

Podczas II wojny światowej na plebanii i w kościele ks. Stanisław Kołodziej dawał schronienie partyzantom, przechowywał i przemycał polskich oficerów przez potajemne górskie przejścia do Austrii i Czech, prowadził także Radio Podziemne i Koło Ministrantów. Rankiem 14 lutego 1941 został aresztowany i wywieziony z plebanii do więzienia w Jaśle, gdzie przebywał sześć tygodni, był przesłuchiwany i katowany. Następnie został przewieziony transportem z Krakowa 5 kwietnia 1941 do obozu Auschwitz-Birkenau. Tam więziono go kolejne 6 tygodni. Został zamordowany w Dachau.

Kościół parafialny: murowany

Proboszcz: ks. Bolesław Konieczny

Adres: 38-452 Kobylany 60

Telefon: (13) 431-48-41